PRONOMI - ZAMİRLER
pronomi personali - şahıs zamirleri
şahıs zamirlerinin -i, -e hali
forme accoppiate di pronomi - zamirlerin birleşmesi
pronomi possessivi - iyelik zamirleri
pronomi riflessivi - dönüşlü zamirler
pronomi dimostrativi - işaret zamirleri
pronomi interrogativi - soru zamirleri
pronomi indefiniti - belgisiz zamirler
alcuno, -a; alcuni, -e
altro, -a; altri, -e
certo, -a; certi, -e
ciascuno, -a
molto, -a; molti, -e
nessuno, -a
parecchio, -a; parecchi, -e
tutto, -a; tutti, -e
altri
Kaynak http://www.maviekspres.com/index.php? niente, nulla
ognuno, -a
qualcosa
qualcuno, -a
uno, -a
pronomi relativi - ilgi zamirleri
che
cui
il/la quale, i/le quali
chi
zamirin tanımı
Zamirler isimlerin yerine kullanılan ve onların yerini tutan kelimelerdir.
Paolo sorride perché lui e Paolo gülümsüyor çünkü o çok mutlu.
molto felice.
cümlesinin ikinci bölümündeki lui (o) bir kişi zamiridir ve Paolo yerine kullanılmıştır. Böylece Paolo ikinci kere tekrarlanmamış ve lui denilerek Paolo'dan bahsedildiği açıkça belirtilmiştir.
Io (ben) mia (benimki)
tu (sen) sua (onunki)
lui (o) nostro (bizimki)
questo (bu) chi (kim)
codesto (şu) che cosa (ne)
quelli (onlar) quale
Yukarıdaki sözcüklerin hepsi birer zamirdir.
zamirlerin türleri
pronomi personali - şahıs zamirleri
İtalyancadaki şahıs zamirleri şunlardır:
Io ben
tu sen
lui o
lei o
noi biz
voi siz
loro onlar
Lui yerine egli, esso; lei yerine ella, essa ve loro yerine essi ve esse kullanılabilir ancak bu kullanımlar çoğunlukla edebi eserlerde olup günlük konuşma dilinde yaygın değildir.
"O" şahıs zamirinin cinsiyete göre iki farklı kullanımı vardır:
Bir kadın veya kızdan bahsediliyorsa lei kullanılır:
Lei è sempre bella. (O kız) her zaman güzeldir.
Lei è İtaliana. O İtalyandır.
Lei ha letto il giornale. O gazeteyi okudu.
Bir erkekten bahsediliyorsa lui kullanılır:
Lui verrà tra una settimana. (O erkek) bir hafta sonra gelecek.
Lui ha fatto tutti gli esercizi. O bütün alıştırmaları yaptı.
Lui deve andare al lago. O göle gitmelidir.
"Lei" sözcüğünün bir başka özelliği daha vardır. Resmi durumlar sözkonusu olduğunda "Lei" "Siz" anlamında kullanılır. Ancak mutlaka büyük harfle yazılmalıdır ve çekimi 3. tekil şahıs gibi yapılır.
Lei è venuto oggi? Siz bugün mü geldiniz?
Lei può raccontare quello che è Siz olanları anlatabilirsiniz.
successo.
Lei hai telefonato a Roberta? Siz Roberta'yı aradınız mı?
Şahıs zamirleri (özellikle io ve tu ) yalın halde kullanıldıklarında cümlede bulunmaları zorunlu değildir.
Non esco perché sono molto Çıkmıyorum çünkü çok yorgunum.
stanca.
Perché non hai dormito? Neden uyumadın?
Non ha mangiato perché non Yemedi çünkü aç değildi.
aveva fame.
şahıs zamirlerinin -i, -e hali
Şahıs zamirleri cümlede özne olarak yalın halde kullanıldıkları gibi aynı zamanda -i ve -e hallerinde de kullanılabilirler. Ancak forte - güçlü ve debole - zayıf olmak üzere iki farklı kullanımları vardır:
-i hali:
forma forte
me beni
te, Lei seni, sizi
lui onu (maschile)
lei onu (femminile)
se kendisini
noi bizi
voi sizi
loro onları
se kendilerini
Bu zamirler cümlede fiilden sonra gelirler ve güçlü bir anlatıma sahiptirler.
Loro chiamano te. Onlar seni arıyorlar.
Senti me? Beni duyuyor musun?
Mia madre aspetta noi. Annem bizi bekliyor.
Lui ha salutato me. O beni selamladı.
Tuo padre cerca te. Baban seni arıyor.
Laura ha invitato noi alla Laura bizi partisine davet etti.
sua festa.
Lui vuole me, non te. O beni istiyor, seni değil.
forma debole
mi beni
ti, La seni, sizi
lo onu (maschile)
la onu (femminile)
si kendisini
ci bizi
vi sizi
li onları (maschile)
le onları (femminile)
si kendilerini
Bu zamirler fiilden önce gelirler ve yukarıda gördüğümüz zamirlere göre daha zayıf bir anlatıma sahiptirler.
Li ascolti con attenzione? Onları dikkatle dinliyor musun?
Ti aspetterò qui. Seni burada bekleyeceğim.
Ci conosce bene. O bizi iyi tanıyor.
Non La capisco. Sizi anlamıyorum.
Paolo non ci informa che domani Paolo yarın yağmur yağacağını bize haber
pioverà. vermiyor.
Lui vi aiuta sempre. O size her zaman yardım eder.
Cümlede kendilerinden önce bir mastar geliyorsa, zayıf zamir-ler onunla birleşik yazılırlar:
Voglio vederti. Seni görmek istiyorum.
Devi capirmi. Beni anlamak zorundasın.
Posso aiutarlo. Ona yardım edebilirim.
Bazı fiillerin türkçe karşılıkları -e halinde kullanılırken italyancada bu kullanım -i haline dönüşebilir. (Aiutare - yardım etmek fiilinde olduğu gibi.)
-e hali:
forma forte
a me bana
a te, a lei sana, size
a lui ona (maschile)
a lei ona (femminile)
a noi bize
a voi size
a loro onlara
Penso a te. Seni düşünüyorum.
Ho detto quelle parole a lui. O sözleri ona söyledim.
Hai telefonato a loro? Onlara telefon ettin mi?
Lui ha regalato queste rose O bu gülleri bana armağan etti.
a me.
Presti il tuo libro a noi? Kitabını bize ödünç veriyor musun?
Non serve la macchina a voi. Araba size gerekmiyor.
A Lei piace il vino? Şarap sever misiniz?
forma debole
mi bana
ti, Le sana
gli ona (masch.)
le ona (femm.)
ci bize
vi size
gli onlara
Mi ha regalato un orologio. Bana bir saat hediye etti.
Gli insegna italiano. Onlara italyanca öğretiyor.
Ci risponde subito. Bize hemen cevap verir.
Gli scrivo una lettera lunga. Ona uzun bir mektup yazıyorum.
Matteo ci offre qualcosa da Matteo bize içecek birşeyler ikram eder.
bere.
Lui non mi ha detto cosi. O bana böyle söylemedi.
Sua madre le ha vietato di Annesi ona sigara içmesini yasakladı.
fumare.
Vi consiglio di studiare. Size çalışmanızı tavsiye ediyorum.
Bu zamirlerden önce mastar geldiğinde de yukarıdaki kural geçerlidir:
Puoi farmi un piacere? Bana bir iyilik yapar mısın?
Voglio dirgli una cosa. Ona birşey söylemek istiyorum.
Non voglio scriverti niente. Sana hiçbirşey yazmak istemiyorum.
Burada önemli bir kuralı da vermek gerekir. Nesne forma debole bir zamirden oluşuyorsa avere - sahip olmak fiiliyle yapılan birleşik zamanlarda participio passato nesneye cins ve sayı bakımından uymak zorundadır.
Ho comprato un libro e l'ho Bir kitap aldım ve onu kuzenime
mandato a mia cugina. gönderdim.
Lui ha ascoltato le canzoni ma O, şarkıları dinledi ama onları anlamadı.
non le ha capite.
Mi è piaciuta la borsa e l'ha Çantayı beğendim ve satın aldım.
comprata.
